GÜVENLİK BİLİMLERİ ANALİSTİ ONUR DİKMECİ İLE DÜNYADAKİ SAVAŞ METODLARININ GELECEĞİ ÜZERİNE
Güvenlik, harp ve istihbarat bilimleri üzerine birçok düşünce kuruluşunda çalışmalar yürüten Onur Dikmeci ile gündemde olan savaş senaryolarını ve geleceğin savaş biçimlerini konuştuk. Dikmeci, akıllı savaş sistemlerinin kaçınılmaz olduğunu belirterek orduların kurumsal dönüşüme uğrayacağını savundu:
Savaş ve Silah Evrim Süreci
Dünya’da ki savaş ve silah evrimi son 200 yılda çok başka seviyeye geldi. Uluslararası İlişkiler uzmanları savaşın karakteri ve periyodik dönemi üzerine çalışırken, aşamalı ve nesillerle ifade edilen bir açıklamayı geliştirdiler. Buna göre birinci nesil savaşlar, yurttaş ordu tipine dayalı zorunluluk minvalli ve karşı karşıya yapılan harpleri tanımlamaktaydı. İkinci nesil savaşlarda istihbarat operasyonlarının da yer tuttuğu yoğun top ve tüfeklerin kullanıldığı metodu içeriyordu. Yani birinci dünya savaşı sahası bu modele uygundu. İkinci dünya savaşı artık üçüncü nesil savaşlar anlamındaydı ve tanklar, bombardıman uçakları hatta gemiler kullanılmıştı. Günümüzü de içine alan hibrit savaş düzeni dördüncü nesil savaşlardır ve düzenli ile düzensiz gruplar, konvansiyonel ile konvansiyonel olmayan yöntemler iç içe geçmiştir. Teknolojinin hızla ilerlemesi yüksek düzeyli akıllı savaş sistemlerinin de geliştirilmesine olanak vermiştir. Yapay zeka entegreli silahların, tahrip gücü yüksek saldırıları düzenlemede kullanılacağı öngörülmektedir. Yapay zekanın devletler ve güçler aralarındaki eşitsizlikleri artıracağı yönündeki yorumlara karşı güncel harp sahaları bunun tersini de işaret etmektedir. Paramiliter gruplar bile bu yapay zeka entegreli silahları temin ederek büyük devletlerin savaş ve uçak gemilerine zarar verebilmektedir. Bir anlamda çatışma sahalarında belirsizlikler daha da güçlenmiştir.
Pentagon Yeni Silah Sistemlerini Analiz Etmeye Çalışıyor
Ülkelerin ne seviyede yeni silahlar geliştirdiklerini tam olarak bilemeyiz çünkü bunlar gizli projelerdir ve paylaşılmaz. Yakın zaman önce ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) bir açıklama yaparak Tanımlanamayan Uçan Nesne (UFO) vaka sayılarının büyük ölçüde artığını belirtmişti. Kamuoyunda şaşkınlığa sebep olan bu açıklamanın daha sonra altı dolduruldu ve bu cisimlerin hem de yapay zeka entegreli yeni nesil gözlem ve savaş araçları olduğu analiz edildi. Yani savunmaya ve ulusal güvenliğe en büyük payı ayıran Amerika bile hiç tanımadığı ve daha önce karşılaşmadığı silah sistemleriyle tanıştığını bir anlamda açıklamış oldu.
Bu durum teknolojik silahların nereye geldiğinin göstergesidir. Yakın zaman içerisinde olmasa bile dünya orduları da değişime gideceklerdir. Öngörüme göre daha hareketli, yeni piyade sınıflarının oluştuğu özel ve uzay kuvvetlerinin öne çıktığı modeller organize edilecektir. Ordular, sivil unsurlarla ve mühendislik birimleriyle ortaklık geliştireceklerdir.
Savaşların Geleceği
Önceki yıllarda tanklar, savaş uçakları ve savaş gemileri bir savaş için vaz geçilmez unsurlardı. Fakat artık yapay zeka, biyoteknoloji, uzay ve otonom alanlarda gelişmelerin kaydedilmesi bekleniyor. Bu durumda özel şirket ve yeni tip girişimcilerde savunma alanında ağırlıklı yer alacaklardır. Savaş sahalarında karar verme süresi kısalıp inisiyatif makinalara bırakılacağı için bunun süper çarpan etkisi oluşturması beklenmektedir. Sensör destekli ve dayanıklı akıllı üniformalar ve genetik-biyolojik saldırı mekanizmalarıyla ilgili dünyada yeni çalışmalarda yapılmaktadır. Tank, uçak gemisi ve savaş uçaklarının demode kabul edilecekleri bir döneme doğru gitmekteyiz. Akıllı silahların geliştirilmesiyle birlikte devletleri klasik savaş gereçlerini de elden çıkartacaklar ve üçüncü dünya ülkelerini Pazar olarak göreceklerdir. Fakat fakir bir Afrika ya da Güney Asya ülkesinde bile otonom destekli silahların temin edileceğini tahmin ediyorum. Bir orgeneralin strateji ve plan oluşturma yeteneği bir algoritma tarafından icra edilebilir hatta o generalin bile ötesine geçilebilir. Algoritmalar ve akıllı silahlardan yararlanan bir onbaşı, kurmay subay kadar verimli olabilir. Bu durumda orduların kuvvet mekanizmaları ve terfi durumları da etkilenecektir. Bütçeler daha fazla ordu besleyeceğine daha fazla akıllı silah ve stratejik yeni nesil askerin finansesinde kullanılacaktır. Buradan şunu analiz edebiliriz bu gelişmeler yalnızca teknik değildir ve ülkelerin sosyal-kurumsal yapılarıyla, güvenlik kültürlerini de etkilemektedir.
