MİT Başkanı Hakan Fidan, 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı ile Münih Güvenlik Konferansı (MSC) ve Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) işbirliğinde Ankara Palas’ta düzenlenen “Müttefikler Ankara’da” programında konuştu. Fidan, güvenliğin sadece askeri bir kavram olmadığını vurgulayarak, NATO’nun bu yeni gerçeğe uyum sağlaması gerektiğini belirtti. Ayrıca Fidan, dünyanın yaşadığı belirsizlikler, stratejik rekabet, kutuplaşma ve parçalanma gibi değişimleri aynı anda tecrübe ettiğini dile getirerek, güvenlik, tehdit ve kimliklerin artık hibrit bir yapıya evrildiğini vurguladı.
Fidan, uluslar, sınırlar ve devletler gibi geleneksel tanımların hibrit ve çok boyutlu hale geldiğini ve bu durumun devletler, bireyler, toplumlar ve güvenlik ittifaklarının yeniden değerlendirilmesini gerektirdiğini ifade etti. İttifak içinde güçlü ortaklık ve eşit ilişkinin kritik önem taşıdığını vurgulayan Fidan, üye devletler arasındaki tutarsızlık ve eşitsizliğin eleştirildiğine dikkat çekti. NATO’nun kolektif güvenlik anlayışının “Herkes güvende olmadan hiçbirimiz güvende değiliz” ilkesine dayandığını belirten Fidan, bu ilkenin her zaman uygulanmadığını dile getirdi.
Stratejik dayanıklılığın ve önleyici diplomasinin önemine değinen Fidan, güvenlik sorunlarıyla başa çıkabilmek için yeterli sermayeye ve derinliğe sahip olmanın gerekliliğine vurgu yaptı. Savunma sanayisinde endüstriyel kapasitelerin paylaşılmasının önemine işaret eden Fidan, bu paylaşımın caydırıcılığı artırabileceğini belirtti. Ayrıca caydırıcılığın, herhangi bir tehdidi önleyecek yeterli yeteneğe sahip olmayı gerektirdiğini ifade etti.
Fidan, stratejik güvenlik ortamının sağlıklı tutulmaması durumunda çatışma ve savaşların kaçınılmaz hale gelebileceğini vurgulayarak, NATO’nun kolektif stratejik güvenlik yatırımlarının önemine dikkat çekti. Ayrıca Fidan, belirsizliklerin kaos anlamına gelmediğini ve bu durumun insanları daha dayanıklı hale getirebileceğini ifade etti.
Türkiye’nin dünyanın farklı bölgeleriyle etkileşim kurabilen en büyük ve güçlü savunma sanayilerinden birine sahip olduğunu vurgulayan Fidan, Türkiye’nin NATO’nun güney kanadı olarak sürekli adlandırılmasını anlamsız bulduğunu belirtti. Ayrıca Fidan, NATO içinde hiyerarşik yapıların kurulmasını reddederek eşit ilişkiler üzerine işbirliği yapılması gerektiğini vurguladı.
NATO Ankara Zirvesi’ne 32 üye ülkenin liderleri ve Asya-Pasifik’teki bazı NATO ortaklarının yanı sıra Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy gibi çeşitli davetlilerin katıldığı belirtildi. Zirvede transatlantik ilişkilerde birlik ve dayanışmanın vurgulanması beklenirken, Avrupa’nın savunma liderliği ve ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığının yeniden değerlendirilmesini öngören NATO 3.0 vizyonunun ele alınması öngörülüyor. Ayrıca müttefiklerin savunma harcamalarını artırması ve savunma sanayi üretim kapasitelerini güçlendirmesi bekleniyor. NATO Ankara Zirvesi, uluslararası basının yoğun ilgi gösterdiği bir zirve olarak dikkat çekiyor.
